Zağ Mağaraları/ Kerrayê Zax

Muhteşem manzarası olan tarihi mağara. Araba belli bir noktaya kadar gidiyor sonrasında 1 km yürünüyor. Çıkılması zor ve tehlikeli ama değer.

Zağ Mağarası henüz keşfedilmemiş bir hazine. Mahiyeti ve büyüklüğü henüz bilinmiyor. Mağara çok aşırı eğimli uçurum sayılabilecek tehlikeli bir yamaçta bulunuyor. Uçurumun aşağısı baraj gölü. İlk etapta düşmelere karşı bir korkuluk, bir tutamak yapılabilir. Kültür İl Müdürlüğü hemen devreye girip Kültür ve Turizm Bakanlığından da destek alarak bir çalışma başlatmalıdır. İlk önce Zağ Mağarasına ulaşımı kolaylaştırmalıdır. Mağarada kazı çalışmaları yapılarak mahiyeti tespit edilmelidir. Araç zaten ulaşamamakta ancak güvenli bir yaya yolu hemen yapılmalıdır.
Kayalıklardan tırmanarak mağaranın içine girebildik. 15-20 odacıktan oluşmaktadır. Tıkanmış ve toprakla dolmuş bazı çukurlar ve geçiş bağlantıları mevcuttur. Buralar açılırsa büyüklüğü anlaşılabilir.

Zağ Mağaraları, Bingöl-Solhan-Muş karayolunun 18. kilometresinde sağ yöne ayrılan Gökçeli-Kuşburnu Köy Yolunun 5. km.sinde yer almaktadır. Zağ Mağaraları, sırtı dağa yaslanmış olan doğal kayalık kütlenin ön cephesinde, kayalık alanın hemen tamamına yayılmış olan mağara/odalardan oluşmaktadır. Bu mağara/odalar insan eliyle yapılmış, iç mekanlarda birbirine kademeli geçişlerle bağlantılı ve çok katlıdır. M.S. 5. yüzyıl başlarına, Erken Hristiyanlık (Geç Roma-Erken Bizans) Dönemi`ne tarihlenmektedir. Söz konusu Mağaralar, olasılıkla bu tarihlerde Roma İmparatorluğu`nun baskısı altında olan, Hristiyan inancına sahip toplulukların gizli yerleşim, yaşam ve ibadet alanı olarak kullanılmıştır.

Alt katta yer alan ilk mağara/odadan sonra kademeli geçiş ve merdivenler takip edilerek en üst kata ulaşılabilmektedir. Bu biçimiyle mağara/odaların zemin kat dahil 5 (beş) katlı olduğu görülmektedir.

Bazı odalarda bulunan anakaya tabanına oyulmuş ve içleri sıvalı küp biçimindeki çukurlar, tahıl ve yağ, içki benzeri sıvı deposu olarak kullanılmıştır. Daha küçük bazı çukurların ise sunu çukuru olduğu düşünülmektedir. Kimi odalarda kline/sekiler görülmektedir. Bu verilere göre; Mağara/odaların bir kısmının günlük yaşam alanı, bir kısmının mutfak/kiler/depo, bir kısmının ibadet alanı olarak kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Zağ mağaralarının bulunduğu alanda, ilkbahar aylarında görülen çok çeşitli bitki örtüsü, bölgeye ayrı bir güzellik katmaktadır.

Onca yol gidip maalesef son noktada yeri bulamıyorsunuz, üzülerek geri döndük

Ulaşımı kolay olmasına rağmen son 1 kmlik yolu köylüler arazilerini koruma gerekçesiyle kapatmış durumda.
Muazzam bir manzaraya sahip.
Ama malesef sahipsiz. Kültür ve turizim il müdürlüğü ile valiliğin bu konudaki ilgisizliği çok enteresan.
Mağaraların içi malesef hayvan pisliğiyle dolu.
Ayrıca mağaraların üst katlarına (ki asıl yapılar üst katlarda) çıkmak çok tehlikeli.
Bu manzaraya sahip olmayan bir çok mekan gördüm ama ihya edilerek turizime açılmışken, bu muhteşem yapının sahipsiz olması çok ama çok üzücü.

Çok büyük umutlarla gittim çok ahım şahım bir yapı değil ama manzara güzel macera için gidilmesi gereken bir yer

gitmeyin yol kötü . haritadaki nokta hatalı

Harika biryer

MANZARASI COK GÜZELDİ HERKESE TAVSİYE EDERİM

Tamam